|
267-1458
Η ΠΟΛΗ
Μετά την καταστροφή
της πόλης από τους Ερούλους το 267μ.Χ., η Αθήνα παρακμάζει οριστικά. Νέο τείχος
χτίζεται, πολύ μικρότερο αυτή τη φορά, που περικλείει περίπου την περιοχή της
βιβλιοθήκης του Αδριανού και την Ρωμαϊκή Αγορά. Η πόλη περιορίζεται μέσα σε αυτό
ενώ από έξω κυριαρχούν τα ερείπια της Αγοράς με μόνη εξαίρεση τον ναό του
Ηφαίστου (Θησείο) που έμεινε παραδόξως, ανέπαφος. Ακέραιη παραμένει και η
Ακρόπολη η οποία οχυρώνεται στα δυτικά των προπυλαίων με μια νέα πύλη που
χτίστηκε με το οικοδομικό υλικό του χορηγικού μνημείου του Νικία. Σήμερα αυτή η
πύλη είναι γνωστή ως πύλη Beulé από τον Γάλλο
αρχαιολόγο που την ανακάλυψε. Στη συνέχεια η πόλη παθαίνει μεγάλες ζημιές από
τους Γότθους του Αλάριχου το 396.
Παρά την καταστροφή, η ζωή
της πόλης δεν σταματά. Οι φιλοσοφικές σχολές συνεχίζουν να λειτουργούν και
πλήθος ανθρώπων καταφτάνει για να μορφωθεί. Εκεί θα σπουδάσουν και ο Γρηγόριος ο
Ναζιανζηνός, ο Μέγας Βασίλειος και ο μετέπειτα αυτοκράτορας Ιουλιανός ο
Παραβάτης.
Γύρω στο 400, η πόλη
ξαναβρίσκει ένα μέρος της παλιάς της δόξας. Τα σπίτια πληθαίνουν και το
εξωτερικό τείχος επισκευάζεται. Στην Αγορά, τα ερείπια του Ωδείου του Αγρίππα
μετατρέπονται σε ένα ογκωδέστατο κτηριακό συγκρότημα (πιθανώς Γυμνάσιο), ενώ
λίγο πιο νότια, στη βόρεια πλευρά του Αρείου Πάγου χτίζονται πολλά ιδιωτικά
εκπαιδευτήρια.
Στις αρχές του 5ου αιώνα
με διάταγμα του Θεοδόσιου, κλείνονται όλες οι φιλοσοφικές σχολές. Αυτό
ήταν και το σημαντικότερο πλήγμα για την πόλη η οποία πλέον πέφτει σε λήθη. Την
ίδια εποχή, με την επιβολή του Χριστιανισμού, διατάσσεται ο "εξαγνισμός" των
αρχαίων ναών. Έτσι όλοι οι αρχαίοι ναοί μετατρέπονται σε εκκλησίες με όλες τις
απαραίτητες μετατροπές στο εσωτερικό και με την καταστροφή, πολλές φορές, των
διαφόρων γλυπτών (Παρθενώνας, Ερέχθειο, Θησείο). Ταυτόχρονα οικοδομούνται και
δεκάδες νέοι ναοί.
Από τον 6ο αιώνα η Αθήνα
υποφέρει από συνεχείς επιδρομές διαφόρων φύλων, κυρίως Σλάβους (580). Γύρω στο 1000
χτίζεται ένα νέο τείχος γύρω από την Ακρόπολη, το Ριζόκαστρο που υπήρχε και
μέχρι τους χρόνους της Τουρκοκρατίας. Παρά αυτές τις οχυρώσεις η πόλη θα
υποκύψει σε διάφορες επιδρομές, με κυριότερη αυτή των Σαρακηνών πειρατών γύρω
στο 1200. Οι επιδρομές αυτές θα καταστρέψουν τα τείχη και θα γεμίσουν την πόλη
ερείπια. Έτσι, όταν φτάνουν οι Φράγκοι σταυροφόροι το 1204, καταλαμβάνουν
αμαχητί την πόλη. Για τα επόμενα 252 χρόνια, η Αθήνα περνάει κατά σειρά, στα
χέρια Καταλανών, Φλωρεντινών και Ενετών οι οποίοι καταλεηλατούν τα μνημεία της.
Οι δυτικοί αυτοί νέοι κύριοι της πόλης επικεντρώνουν την προσοχή τους στο
φρούριο της Ακρόπολης. Η δυτική πλευρά του βράχου, όπου και τα προπύλαια,
οχυρώνεται με ισχυρότατο τείχος με σειρές επάλξεων. Τα προπύλαια εξαφανίζονται
ανάμεσα στα καινούργια κτίσματα και μετατρέπονται σε παλάτι-κάστρο του Φράγκου
διοικητή. Το Ερέχθειο γίνεται το διοικητήριο και ο Παρθενώνας καθολική εκκλησία
της Notre Dame. Τέλος υψώνονται δύο πύργοι, ο
μεγαλύτερος από τους οποίους κατεδαφίστηκε το 1875.
Το 1456 οι Τούρκοι
φτάνουν στην Αθήνα και την καταλαμβάνουν ειρηνικά με συνθηκολόγηση του
Δούκα Acciaiuoli το 1458. Ο ίδιος ο Μωάμεθ ο Πορθητής
φτάνει στην πόλη τον Αύγουστο και θαυμάζει τα αρχαία της Ακρόπολης. Σε αντίθεση
με τους δυτικούς, οι Τούρκοι δείχνουν μεγαλύτερο σεβασμό στην πόλη. Δεν
πειράζουν τα μνημεία της ούτε τα λεηλατούν. Μοναδικές αλλαγές πραγματοποίησαν
στον Παρθενώνα με την προσθήκη ενός μιναρέ για τη μετατροπή του σε τζαμί και στο
Ερέχθειο το οποίο χρησιμοποίησαν για στέγαση του χαρεμιού.
Κατά την
Τουρκοκρατία νέα κτήρια χτίζονται. Κυρίως τζαμιά, λουτρά και τεκέδες. Τα μνημεία
της Ακρόπολης και κυρίως ο Παρθενώνας στέκουν σχεδόν ακέραια από την αρχαιότητα.
Τον 17ο αιώνα όμως προξενούνται δύο καταστροφές. Ένας κεραυνός ανατινάσσει τα
προπύλαια το 1640 όπου μέσα τους ήταν αποθηκευμένη πυρίτιδα. Επόμενος χώρος αποθήκευσης
πυρίτιδας γίνεται ο Παρθενώνας. Με την πολιορκία των Ενετών με αρχηγό τον
μετέπειτα Δόγη Φραγκίσκο Μοροζίνι (Morosini),
τη νύχτα της 26ης Σεπτεμβρίου του 1687, μία οβίδα πέφτει
στον Παρθενώνα και τον ανατινάσσει. Έκτοτε, το μνημείο έχει περίπου τη σημερινή
μορφή.
Για τα μνημεία της Μεσαιωνικής Αθήνας
πατήστε παρακάτω:
ΑΚΡΟΠΟΛΗ
ΑΓΟΡΑ
ΝΟΤΙΑ ΚΛΙΤΥΣ
|
